โครงการการบริหารจัดการสายโซ่คุณค่ามะม่วงน้ำดอกไม้สีทองและทุเรียนหมอนทอง
บทวิเคราะห์งานวิจัย
งานวิจัยเรื่อง “โครงการการบริหารจัดการสายโซ่คุณค่ามะม่วงน้ำดอกไม้สีทองและทุเรียนหมอนทอง” นี้มุ่งเน้นแก้ปัญหาความท้าทายของการส่งออกผลไม้สดในช่วงวิกฤตการณ์โควิด-19 ที่การขนส่งทางอากาศได้รับผลกระทบอย่างหนัก งานวิจัยได้เลือกมะม่วงน้ำดอกไม้สีทองและทุเรียนหมอนทอง ซึ่งเป็นผลไม้เศรษฐกิจสำคัญของไทย มาเป็นตัวอย่างศึกษา เพื่อพัฒนาเทคนิคการบริหารจัดการสายโซ่คุณค่าตั้งแต่การเก็บเกี่ยวจนถึงมือผู้บริโภค โดยเน้นการยืดอายุการเก็บรักษาและการเลือกช่องทางการขนส่งที่เหมาะสม ซึ่งเป็นการเพิ่มประสิทธิภาพและความยั่งยืนให้กับอุตสาหกรรมผลไม้ไทย
งานวิจัยแบ่งออกเป็นสามส่วนหลัก ส่วนแรกศึกษาการยืดอายุของมะม่วงน้ำดอกไม้สีทองโดยใช้สาร 1-methylcyclopropene (1-MCP) ร่วมกับการขนส่งทางเรือโดยใช้ตู้คอนเทนเนอร์ควบคุมบรรยากาศ (CA storage) และการดัดแปลงบรรยากาศ (Modified Atmosphere Packaging) การใช้ 1-MCP ช่วยชะลอการสุกและการเน่าเสีย ขณะที่ CA storage ช่วยควบคุมสภาพแวดล้อมภายในตู้คอนเทนเนอร์ให้เหมาะสมกับการรักษาคุณภาพของมะม่วงตลอดการขนส่งระยะไกล ส่วนการดัดแปลงบรรยากาศด้วยถุง WEB ก็เป็นอีกทางเลือกหนึ่งที่น่าสนใจสำหรับการขนส่งทางเรือ ผลการทดลองแสดงให้เห็นว่าวิธีการเหล่านี้สามารถยืดอายุการเก็บรักษามะม่วงได้อย่างมีนัยสำคัญ ทำให้มะม่วงยังคงคุณภาพดีถึงมือผู้บริโภคแม้ใช้เวลาขนส่งนาน
ส่วนที่สองของงานวิจัยมุ่งเน้นไปที่ทุเรียนหมอนทอง โดยใช้เทคนิคเนียร์อินฟาเรดสเปกโตรสโกปีในการตรวจสอบความสุกแก่ของผลทุเรียนอย่างรวดเร็วและแม่นยำ ซึ่งช่วยให้สามารถคัดเลือกผลทุเรียนที่มีคุณภาพเหมาะสมสำหรับการส่งออกได้ นอกจากนี้ ยังมีการศึกษาการยืดอายุการเก็บรักษาทุเรียนแกะพูพร้อมรับประทานโดยใช้ 1-MCP เช่นเดียวกับมะม่วง ผลการทดลองแสดงให้เห็นถึงประสิทธิภาพของ 1-MCP ในการรักษาคุณภาพและยืดอายุของทุเรียน การใช้เทคโนโลยีนี้ช่วยเพิ่มโอกาสในการส่งออกทุเรียนแกะพูไปยังตลาดต่างประเทศ ซึ่งเป็นตลาดที่มีความต้องการสูงแต่มีความเปราะบางในด้านการขนส่ง
ส่วนที่สามของงานวิจัยเป็นการประเมินความคุ้มค่าทางเศรษฐกิจของการส่งออกมะม่วงน้ำดอกไม้สีทองทางเรือไปยังดูไบ ผลการวิเคราะห์พบว่าการขนส่งทางเรือด้วย CA storage มีต้นทุนต่ำกว่าการขนส่งทางอากาศอย่างมีนัยสำคัญ แม้ว่าระยะเวลาการขนส่งจะนานกว่า แต่ผลกำไรยังคงน่าสนใจโดยเฉพาะเมื่อปริมาณการส่งออกมากขึ้นและอัตราการเน่าเสียต่ำ การวิเคราะห์นี้ชี้ให้เห็นถึงศักยภาพของการใช้การขนส่งทางเรือเป็นทางเลือกที่ยั่งยืนและคุ้มค่า สำหรับการส่งออกผลไม้ไปยังตลาดระยะไกล โดยเฉพาะอย่างยิ่งเมื่อพิจารณาถึงความเสี่ยงและต้นทุนที่สูงขึ้นของการขนส่งทางอากาศในปัจจุบัน
งานวิจัยนี้เหมาะกับอุตสาหกรรมใด
งานวิจัยนี้เหมาะอย่างยิ่งกับอุตสาหกรรมการเกษตร โดยเฉพาะอุตสาหกรรมการผลิตและส่งออกผลไม้สด โดยเฉพาะมะม่วงและทุเรียน เหตุผลก็คือ งานวิจัยนี้ได้นำเสนอเทคนิคและวิธีการที่สามารถยืดอายุการเก็บรักษาผลไม้สด ลดการสูญเสียหลังการเก็บเกี่ยว และเพิ่มโอกาสในการส่งออกไปยังตลาดต่างประเทศ ซึ่งจะช่วยเพิ่มมูลค่าและรายได้ให้กับเกษตรกร ผู้ประกอบการ และอุตสาหกรรมการส่งออกผลไม้โดยรวม นอกจากนี้ การใช้เทคโนโลยีการตรวจสอบคุณภาพผลผลิตอย่างรวดเร็วและแม่นยำก็เป็นประโยชน์อย่างมากต่อการควบคุมคุณภาพและการจัดการสินค้าเกษตร ผลการวิจัยยังช่วยให้ผู้ประกอบการสามารถเลือกช่องทางการขนส่งที่เหมาะสมและคุ้มค่ามากขึ้น ทำให้สามารถแข่งขันในตลาดโลกได้อย่างมีประสิทธิภาพ
งานวิจัยนี้เหมาะกับอาชีพใด
งานวิจัยนี้เหมาะกับหลายอาชีพที่เกี่ยวข้องกับการผลิตและการส่งออกผลไม้ เช่น เกษตรกรผู้ปลูกมะม่วงและทุเรียน นักวิจัยด้านการเกษตร เจ้าหน้าที่ฝ่ายควบคุมคุณภาพ ผู้ประกอบการส่งออกผลไม้ และผู้เชี่ยวชาญด้านโลจิสติกส์ เกษตรกรสามารถนำความรู้เกี่ยวกับการใช้ 1-MCP และเทคนิคการเก็บรักษาอื่นๆ ไปประยุกต์ใช้ในการเพิ่มคุณภาพและยืดอายุของผลผลิต นักวิจัยสามารถนำผลการวิจัยนี้ไปต่อยอดและพัฒนาเทคนิคอื่นๆ เจ้าหน้าที่ฝ่ายควบคุมคุณภาพสามารถใช้เทคโนโลยีเนียร์อินฟาเรดสเปกโตรสโกปีในการตรวจสอบคุณภาพผลผลิตได้อย่างมีประสิทธิภาพ ผู้ประกอบการส่งออกสามารถใช้ข้อมูลทางเศรษฐศาสตร์ในการวางแผนการขนส่งและการตลาดได้อย่างเหมาะสม และผู้เชี่ยวชาญด้านโลจิสติกส์สามารถนำความรู้เกี่ยวกับการขนส่งทางเรือและทางอากาศไปปรับปรุงกระบวนการขนส่งให้มีประสิทธิภาพมากขึ้น
| รหัสโครงการ : | 122729 |
| หัวหน้าโครงการ : | รองศาสตราจารย์ ดร. พีระศักดิ์ ฉายประสาท |
| ปีงบประมาณ : | 2564 |
| หน่วยงาน : | มหาวิทยาลัยนเรศวร |
| สาขาวิจัย : | กลุ่มข้อมูลด้านเกษตรศาสตร์ |
| ประเภทโครงการ : | โครงการเดี่ยว |
| สถานะ : | ปิดโครงการ |
| คำสำคัญ : | |
| วัตถุประสงค์ : | ฟ |
รองศาสตราจารย์ ดร. พีระศักดิ์ ฉายประสาท. (2564). โครงการการบริหารจัดการสายโซ่คุณค่ามะม่วงน้ำดอกไม้สีทองและทุเรียนหมอนทอง. มหาวิทยาลัยนเรศวร. พิษณุโลก.
รองศาสตราจารย์ ดร. พีระศักดิ์ ฉายประสาท. 2564. "โครงการการบริหารจัดการสายโซ่คุณค่ามะม่วงน้ำดอกไม้สีทองและทุเรียนหมอนทอง". มหาวิทยาลัยนเรศวร. พิษณุโลก.
รองศาสตราจารย์ ดร. พีระศักดิ์ ฉายประสาท. "โครงการการบริหารจัดการสายโซ่คุณค่ามะม่วงน้ำดอกไม้สีทองและทุเรียนหมอนทอง". มหาวิทยาลัยนเรศวร, 2564. พิษณุโลก.
รองศาสตราจารย์ ดร. พีระศักดิ์ ฉายประสาท. โครงการการบริหารจัดการสายโซ่คุณค่ามะม่วงน้ำดอกไม้สีทองและทุเรียนหมอนทอง. มหาวิทยาลัยนเรศวร; 2564. พิษณุโลก.