การประเมินมาตรการตามแผนปฏิบัติการขับเคลื่อนวาระแห่งชาติ การแก้ไขปัญหามลพิษด้านฝุ่นละออง
บทวิเคราะห์งานวิจัย
งานวิจัยเรื่อง “การประเมินมาตรการตามแผนปฏิบัติการขับเคลื่อนวาระแห่งชาติ การแก้ไขปัญหามลพิษด้านฝุ่นละออง” นี้เป็นการศึกษาเชิงประเมินผลที่มีความสำคัญอย่างยิ่งต่อการแก้ไขปัญหาฝุ่นละออง PM2.5 ในพื้นที่กรุงเทพมหานครและปริมณฑล งานวิจัยนี้ไม่ได้หยุดอยู่แค่การวิเคราะห์ประสิทธิภาพของมาตรการต่างๆ ที่ดำเนินการอยู่แล้ว แต่ยังมองไปถึงผลกระทบในมิติต่างๆ ทั้งด้านเศรษฐกิจ สังคม และสุขภาพ โดยใช้ข้อมูลเชิงปริมาณและเชิงคุณภาพมาประกอบการวิเคราะห์อย่างครอบคลุม
จุดเด่นของงานวิจัยนี้คือการนำเสนอการประเมินผลมาตรการ 11 มาตรการ โดยเฉพาะการแยกวิเคราะห์ผลลัพธ์ในช่วงที่มีปัญหาหมอกควันและช่วงปกติ ทำให้เห็นภาพที่ชัดเจนขึ้นว่ามาตรการใดมีประสิทธิภาพมากหรือน้อยในสถานการณ์ที่แตกต่างกัน เช่น ในช่วงที่มีปัญหาหมอกควัน การห้ามเผาในที่โล่งมีประสิทธิภาพสูงสุด แต่ในช่วงปกติ การลดกำลังการผลิตโรงงานอุตสาหกรรมหรือการตรวจจับรถควันดำเข้มงวดกลับมีประสิทธิภาพมากกว่า การวิเคราะห์นี้ช่วยให้การกำหนดนโยบายและมาตรการต่างๆ สามารถปรับเปลี่ยนได้ตามสถานการณ์จริง เพิ่มความยืดหยุ่นและประสิทธิภาพในการแก้ปัญหา
นอกจากนี้ งานวิจัยยังให้ความสำคัญกับการศึกษาผลกระทบต่อสุขภาพ โดยเฉพาะการแสดงความสัมพันธ์ระหว่างปริมาณ PM2.5 กับอัตราการเสียชีวิตจากโรคหัวใจและหลอดเลือดหรือโรคทางเดินหายใจ ข้อมูลนี้ช่วยเสริมน้ำหนักให้กับความจำเป็นในการแก้ไขปัญหามลพิษอย่างเร่งด่วน และเป็นข้อมูลสำคัญในการจัดสรรงบประมาณและทรัพยากรในการดูแลสุขภาพประชาชน การใช้แบบจำลอง CIPPI ในการประเมินประสิทธิผลของการนำมาตรการมาปฏิบัติ ยิ่งช่วยเพิ่มความน่าเชื่อถือและความแม่นยำของผลการวิเคราะห์
อีกส่วนสำคัญของงานวิจัยคือการศึกษาความเป็นไปได้ในการทดแทนยานยนต์ดีเซลด้วยยานยนต์ไฟฟ้า ยานยนต์ใช้ก๊าซธรรมชาติ และยานยนต์ดีเซลมาตรฐานยูโร 6 โดยใช้เครื่องมือการวิเคราะห์ PESTEL และ SWOT รวมถึงการคาดการณ์การระบายมลพิษทางอากาศจากภาคขนส่งทางถนน และการวิเคราะห์ผลประโยชน์ค่าใช้จ่าย การวิเคราะห์ภาพฉายในอนาคต (NPS และ AZS) ช่วยให้เห็นภาพการลดปริมาณ PM2.5 ในระยะยาว และให้ข้อเสนอแนะเกี่ยวกับการลงทุนด้านเทคโนโลยีที่คุ้มค่า แสดงให้เห็นถึงความรอบคอบและครบถ้วนของการวิเคราะห์
อย่างไรก็ตาม งานวิจัยยังชี้ให้เห็นว่ามาตรการที่มีอยู่ในปัจจุบันยังไม่เพียงพอ และจำเป็นต้องมีการใช้เครื่องมือควบคุมการปล่อยฝุ่น PM2.5 อย่างเข้มงวดควบคู่ไปกับการสร้างกลไกสนับสนุนการลดการปล่อยฝุ่น PM2.5 ที่สร้างประโยชน์ต่อภาคธุรกิจและประชาสังคมโดยสมัครใจ นี่เป็นข้อเสนอแนะที่สำคัญที่ภาครัฐควรนำไปพิจารณาเพื่อกำหนดนโยบายและมาตรการที่ยั่งยืนต่อไป
งานวิจัยนี้เหมาะกับอุตสาหกรรมใด
งานวิจัยนี้เหมาะกับอุตสาหกรรมหลายประเภท โดยเฉพาะอุตสาหกรรมที่มีส่วนเกี่ยวข้องกับการปล่อยมลพิษ เช่น
- อุตสาหกรรมยานยนต์: งานวิจัยให้ข้อมูลเชิงลึกเกี่ยวกับการทดแทนยานยนต์ดีเซล ซึ่งเป็นประโยชน์อย่างมากต่อการวางแผนการผลิตและการลงทุนในเทคโนโลยียานยนต์ไฟฟ้า หรือยานยนต์ที่เป็นมิตรกับสิ่งแวดล้อมมากขึ้น
- อุตสาหกรรมพลังงาน: งานวิจัยนี้สามารถนำไปใช้ในการวางแผนการผลิตและจัดการพลังงาน โดยเฉพาะพลังงานสะอาด เพื่อลดการปล่อยมลพิษจากภาคพลังงาน
- อุตสาหกรรมการผลิต: งานวิจัยนี้สามารถนำไปใช้ในการพัฒนาเทคโนโลยีและกระบวนการผลิตที่เป็นมิตรกับสิ่งแวดล้อมมากขึ้น เพื่อลดการปล่อย PM2.5 จากโรงงานอุตสาหกรรม
- อุตสาหกรรมโลจิสติกส์และขนส่ง: งานวิจัยนี้สามารถช่วยในการวางแผนการขนส่ง การเลือกใช้ยานพาหนะ และการบริหารจัดการคลังสินค้าอย่างมีประสิทธิภาพ เพื่อลดการปล่อยมลพิษจากภาคขนส่ง
- อุตสาหกรรมเกษตรกรรม: งานวิจัยนี้ให้ข้อมูลเกี่ยวกับการจัดการภาคการเกษตร เพื่อลดการเผาไหม้ในที่โล่ง ซึ่งเป็นหนึ่งในสาเหตุหลักของมลพิษทางอากาศ
งานวิจัยนี้เหมาะกับอาชีพใด
งานวิจัยนี้เหมาะกับบุคลากรในหลายอาชีพ ที่เกี่ยวข้องกับการวางแผน การบริหารจัดการ และการวิเคราะห์นโยบายด้านสิ่งแวดล้อม เช่น
- นักวิจัยด้านสิ่งแวดล้อม: งานวิจัยนี้เป็นแหล่งข้อมูลและวิธีการวิเคราะห์ที่สำคัญสำหรับการศึกษาวิจัยเพิ่มเติมเกี่ยวกับคุณภาพอากาศและการจัดการมลพิษ
- นักวางแผนเมือง: งานวิจัยนี้สามารถนำไปใช้ในการวางแผนและพัฒนาเมืองอย่างยั่งยืน โดยเฉพาะการออกแบบระบบขนส่งสาธารณะและการจัดการพื้นที่สีเขียว
- เจ้าหน้าที่รัฐ: งานวิจัยนี้เป็นข้อมูลสำคัญสำหรับการกำหนดนโยบาย การออกกฎหมาย และการกำกับดูแลการปฏิบัติตามมาตรการด้านคุณภาพอากาศ
- นักเศรษฐศาสตร์สิ่งแวดล้อม: งานวิจัยนี้ให้ข้อมูลเกี่ยวกับผลกระทบทางเศรษฐกิจของมลพิษทางอากาศ และการวิเคราะห์ต้นทุนประโยชน์ของมาตรการต่างๆ
- นักวิชาการสาธารณสุข: งานวิจัยนี้ให้ข้อมูลเกี่ยวกับผลกระทบต่อสุขภาพจาก PM2.5 ซึ่งเป็นข้อมูลสำคัญสำหรับการวางแผนการดูแลสุขภาพประชาชน
| รหัสโครงการ : | 12536 |
| หัวหน้าโครงการ : | นายภัคพงศ์ พจนารถ |
| ปีงบประมาณ : | 2563 |
| หน่วยงาน : | สถาบันบัณฑิตพัฒนบริหารศาสตร์ |
| สาขาวิจัย : | กลุ่มข้อมูลด้านเกษตรศาสตร์ |
| ประเภทโครงการ : | แผนงาน หรือชุดโครงการ |
| สถานะ : | ปิดโครงการ |
| วัตถุประสงค์ : | 1) เพื่อศึกษาและประเมินประสิทธิภาพการลดปริมาณฝุ่นละออง PM2.5 (PM2.5 Reduction) จากมาตรการที่สำคัญในแผนปฏิบัติการขับเคลื่อนวาระแห่งชาติ “การแก้ไขปัญหามลพิษด้านฝุ่นละออง” ในพื้นที่กรุงเทพมหานครและปริมณฑล2) เพื่อประเมินผลด้านเศรษฐกิจ-สังคม-สุขภาพ (Socio-Economy-Health) จากแผนปฏิบัติการขับเคลื่อนวาระแห่งชาติ “การแก้ไขปัญหามลพิษด้านฝุ่นละออง” ในแต่ละมาตรการและแบบบูรณาการ3) เพื่อศึกษาและประเมินความเป็นไปได้ในการทดแทนยานยนต์ที่ใช้เครื่องยนต์ดีเซลทั้งยานยนต์ใหม่และยานยนต์ที่ใช้งานในปัจจุบัน ให้เป็นไปตามมาตรการเพื่อลดปริมาณฝุ่นละออง PM2.54) เพื่อให้ได้ข้อเสนอแนะแนวทางการลดและแก้ไขปัญหามลพิษด้านฝุ่นละอองอย่างยั่งยืน ทั้งในเชิงนโยบายและมาตรการปฏิบัติ |
นายภัคพงศ์ พจนารถ. (2563). การประเมินมาตรการตามแผนปฏิบัติการขับเคลื่อนวาระแห่งชาติ การแก้ไขปัญหามลพิษด้านฝุ่นละออง. สถาบันบัณฑิตพัฒนบริหารศาสตร์. .
นายภัคพงศ์ พจนารถ. 2563. "การประเมินมาตรการตามแผนปฏิบัติการขับเคลื่อนวาระแห่งชาติ การแก้ไขปัญหามลพิษด้านฝุ่นละออง". สถาบันบัณฑิตพัฒนบริหารศาสตร์. .
นายภัคพงศ์ พจนารถ. "การประเมินมาตรการตามแผนปฏิบัติการขับเคลื่อนวาระแห่งชาติ การแก้ไขปัญหามลพิษด้านฝุ่นละออง". สถาบันบัณฑิตพัฒนบริหารศาสตร์, 2563. .
นายภัคพงศ์ พจนารถ. การประเมินมาตรการตามแผนปฏิบัติการขับเคลื่อนวาระแห่งชาติ การแก้ไขปัญหามลพิษด้านฝุ่นละออง. สถาบันบัณฑิตพัฒนบริหารศาสตร์; 2563. .