นวัตกรรมสื่อเชิงเนื้อหาสู่การสร้างความรอบรู้ด้านสุขภาพร่วมกับกลุ่มอาสาสมัครสาธารณสุขประจำหมู่บ้าน
บทวิเคราะห์งานวิจัย
งานวิจัยเรื่อง "นวัตกรรมสื่อเชิงเนื้อหาสู่การสร้างความรอบรู้ด้านสุขภาพร่วมกับกลุ่มอาสาสมัครสาธารณสุขประจำหมู่บ้าน" นี้ เป็นงานวิจัยเชิงปฏิบัติการ (Action Research) ที่มุ่งแก้ปัญหาการขาดทักษะการรู้เท่าทันสื่อและการสร้างสรรค์สื่อของอาสาสมัครสาธารณสุขประจำหมู่บ้าน (อสม.) ในเขตสุขภาพที่ 22 ซึ่งครอบคลุม 5 จังหวัด งานวิจัยนี้มีจุดแข็งอยู่ที่การบูรณาการกระบวนการวิจัยเข้ากับการพัฒนาทักษะของอสม.อย่างเป็นระบบ โดยแบ่งเป็น 4 ขั้นตอนที่เชื่อมโยงกันอย่างเป็นเหตุเป็นผล เริ่มจากการสำรวจสถานการณ์ความรู้ด้านสุขภาพและทักษะการรู้เท่าทันสื่อของอสม. เพื่อให้เข้าใจบริบทและจุดเริ่มต้น จากนั้นจึงนำข้อมูลที่ได้มาวิเคราะห์เนื้อหาสื่อที่คนในชุมชนนิยมรับชมและฝึกอบรมให้ อสม. มีความเข้าใจในการเล่าเรื่อง นี่เป็นขั้นตอนสำคัญที่ทำให้สื่อที่สร้างขึ้นสามารถเข้าถึงและสร้างความเข้าใจได้ง่ายกับกลุ่มเป้าหมาย
ขั้นตอนที่ 3 เป็นหัวใจของงานวิจัย คือการสร้างกระบวนการมีส่วนร่วมในการออกแบบและผลิตสื่อ วิธีการนี้ช่วยให้ อสม. ได้มีส่วนร่วมในการสร้างสื่อที่ตรงกับความต้องการและบริบทของชุมชน ทำให้สื่อที่สร้างขึ้นมีประสิทธิภาพและสามารถสร้างการมีส่วนร่วมได้อย่างแท้จริง การที่ อสม. ได้มีส่วนร่วมในการสร้างสื่อ ไม่เพียงแต่ทำให้พวกเขาเข้าใจกระบวนการผลิตสื่อเท่านั้น แต่ยังสร้างความเป็นเจ้าของและกระตุ้นให้พวกเขามีความกระตือรือร้นในการนำสื่อไปใช้ประโยชน์
ขั้นตอนสุดท้ายคือการประเมินประสิทธิภาพและประสิทธิผลของนวัตกรรมสื่อเชิงเนื้อหา การประเมินนี้เป็นสิ่งจำเป็นเพื่อตรวจสอบว่าสื่อที่สร้างขึ้นบรรลุวัตถุประสงค์หรือไม่ และเพื่อหาจุดอ่อนจุดแข็งของกระบวนการเพื่อนำไปปรับปรุงในอนาคต การที่งานวิจัยนี้ได้ผลลัพธ์เป็นสื่อวิดีโอ 5 เรื่องและสติ๊กเกอร์ไลน์ 1 ชุดที่ได้รับการจดลิขสิทธิ์ แสดงให้เห็นถึงความสำเร็จในการสร้างนวัตกรรมสื่อที่มีคุณภาพ และสามารถนำไปใช้ประโยชน์ได้จริงในชุมชน นอกจากนี้ การที่ผลการประเมินเนื้อหาสื่ออยู่ในระดับมีประสิทธิภาพมากที่สุด ก็เป็นเครื่องยืนยันถึงคุณภาพและประสิทธิผลของสื่อที่ได้สร้างขึ้น
อย่างไรก็ตาม งานวิจัยนี้ยังมีข้อจำกัดอยู่บ้าง เช่น การศึกษาครอบคลุมเฉพาะเขตสุขภาพที่ 22 อาจทำให้ผลลัพธ์ไม่สามารถนำไปใช้ได้กับพื้นที่อื่นๆ โดยตรง แม้ว่าหลักการและกระบวนการจะสามารถนำไปปรับใช้ได้ แต่รายละเอียดของเนื้อหาและวิธีการอาจต้องมีการปรับเปลี่ยนให้เหมาะสมกับบริบทของแต่ละพื้นที่ นอกจากนี้ การติดตามผลระยะยาวของการใช้นวัตกรรมสื่อเหล่านี้ก็เป็นสิ่งที่ควรทำต่อไป เพื่อประเมินผลกระทบอย่างครอบคลุม และเพื่อพัฒนาสื่อให้ดียิ่งขึ้น
งานวิจัยชิ้นนี้มีความสำคัญอย่างยิ่งต่อการพัฒนาการสื่อสารสุขภาพในประเทศไทย โดยเฉพาะอย่างยิ่งในการเพิ่มศักยภาพของ อสม. ให้เป็นนักสื่อสารสุขภาพที่มีประสิทธิภาพ การสร้างสื่อที่เข้าใจง่ายและน่าสนใจ สามารถช่วยให้ประชาชนเข้าถึงข้อมูลสุขภาพได้อย่างมีประสิทธิภาพ และนำไปสู่การดูแลสุขภาพที่ดีขึ้น การมีส่วนร่วมของชุมชนในการสร้างสื่อ เป็นอีกหนึ่งกลยุทธ์ที่สำคัญ ที่จะทำให้สื่อมีความเหมาะสมและสามารถตอบโจทย์ความต้องการของชุมชนได้อย่างแท้จริง
งานวิจัยนี้เหมาะกับอุตสาหกรรมใด
งานวิจัยนี้เหมาะกับอุตสาหกรรมสื่อสารมวลชน สุขภาพ และเทคโนโลยี โดยเฉพาะอย่างยิ่ง บริษัทที่เกี่ยวข้องกับการผลิตสื่อดิจิทัล แอปพลิเคชัน และแพลตฟอร์มสำหรับการสื่อสารสุขภาพ เหตุผลคือ:
-
อุตสาหกรรมสื่อสารมวลชน: งานวิจัยนี้ได้สร้างแบบแผนการผลิตสื่อที่มีประสิทธิภาพ ซึ่งสามารถนำไปประยุกต์ใช้ในการผลิตสื่อประชาสัมพันธ์ด้านสุขภาพ การสร้างแคมเปญการรณรงค์ต่างๆ หรือการสร้างเนื้อหาเชิงสารคดีเกี่ยวกับสุขภาพ
-
อุตสาหกรรมสุขภาพ: งานวิจัยนี้สามารถนำไปใช้ในการพัฒนาการสื่อสารภายในโรงพยาบาล คลินิก หรือหน่วยงานด้านสาธารณสุข เพื่อให้ประชาชนเข้าถึงข้อมูลสุขภาพได้มากขึ้น และเพื่อส่งเสริมพฤติกรรมสุขภาพที่ดี
-
อุตสาหกรรมเทคโนโลยี: งานวิจัยนี้ได้ใช้เทคโนโลยีดิจิทัล เช่น Facebook, LINE, YouTube ในการสร้างสื่อ จึงสามารถนำไปใช้ในการพัฒนาแอปพลิเคชัน แพลตฟอร์ม หรือเทคโนโลยีอื่นๆ ที่เกี่ยวข้องกับการสื่อสารสุขภาพ
งานวิจัยนี้เหมาะกับอาชีพใด
งานวิจัยนี้เหมาะกับอาชีพต่างๆ ที่เกี่ยวข้องกับการสื่อสารสุขภาพ เช่น อาสาสมัครสาธารณสุขประจำหมู่บ้าน (อสม.) เจ้าหน้าที่สาธารณสุข นักวิชาการสาธารณสุข นักสื่อสารมวลชน และนักการศึกษา เหตุผลคือ:
-
อาสาสมัครสาธารณสุขประจำหมู่บ้าน (อสม.): งานวิจัยนี้ได้สร้างแบบแผนการผลิตสื่อที่ อสม. สามารถนำไปใช้ในการสื่อสารสุขภาพกับประชาชนในชุมชนได้
-
เจ้าหน้าที่สาธารณสุข: งานวิจัยนี้สามารถนำไปใช้ในการพัฒนาการสื่อสารภายในหน่วยงาน และในการสร้างสื่อประชาสัมพันธ์ด้านสุขภาพ
-
นักวิชาการสาธารณสุข: งานวิจัยนี้สามารถนำไปใช้ในการศึกษาวิจัย และในการพัฒนากระบวนการสื่อสารสุขภาพ
-
นักสื่อสารมวลชน: งานวิจัยนี้สามารถนำไปใช้ในการผลิตสื่อเกี่ยวกับสุขภาพ และในการสร้างแคมเปญการรณรงค์ด้านสุขภาพ
-
นักการศึกษา: งานวิจัยนี้สามารถนำไปใช้ในการพัฒนาหลักสูตร และในการสอนเกี่ยวกับการสื่อสารสุขภาพ
| รหัสโครงการ : | 174089 |
| หัวหน้าโครงการ : | ศาสตราจารย์ ดร. นายแพทย์ ศิริเกษม ศิริลักษณ์ |
| ปีงบประมาณ : | 2565 |
| หน่วยงาน : | มหาวิทยาลัยนเรศวร |
| สาขาวิจัย : | กลุ่มข้อมูลด้านมนุษย์ศาสตร์ |
| ประเภทโครงการ : | โครงการเดี่ยว |
| สถานะ : | ปิดโครงการ |
| คำสำคัญ : | |
| วัตถุประสงค์ : | 1. เพื่อสำรวจสถานการณ์ความรอบรู้ด้านสุขภาพและทักษะการรู้เท่าทันสื่อของ อสม ในเขตสุขภาพที่22.เพื่อสร้างแบบแผนกระบวนการมีส่วนร่วม (Model)การสร้างสรรค์นวัตกรรมสื่อเชิงเนื้อหาของ อสม ในการเข้าถึงชุมชน3.เพื่อประเมินประสิทธิภาพและประสิทธิผลของนวัตกรรมสื่อเชิงเนื้อหา |
ศาสตราจารย์ ดร. นายแพทย์ ศิริเกษม ศิริลักษณ์. (2565). นวัตกรรมสื่อเชิงเนื้อหาสู่การสร้างความรอบรู้ด้านสุขภาพร่วมกับกลุ่มอาสาสมัครสาธารณสุขประจำหมู่บ้าน. มหาวิทยาลัยนเรศวร. พิษณุโลก, สุโขทัย.
ศาสตราจารย์ ดร. นายแพทย์ ศิริเกษม ศิริลักษณ์. 2565. "นวัตกรรมสื่อเชิงเนื้อหาสู่การสร้างความรอบรู้ด้านสุขภาพร่วมกับกลุ่มอาสาสมัครสาธารณสุขประจำหมู่บ้าน". มหาวิทยาลัยนเรศวร. พิษณุโลก, สุโขทัย.
ศาสตราจารย์ ดร. นายแพทย์ ศิริเกษม ศิริลักษณ์. "นวัตกรรมสื่อเชิงเนื้อหาสู่การสร้างความรอบรู้ด้านสุขภาพร่วมกับกลุ่มอาสาสมัครสาธารณสุขประจำหมู่บ้าน". มหาวิทยาลัยนเรศวร, 2565. พิษณุโลก, สุโขทัย.
ศาสตราจารย์ ดร. นายแพทย์ ศิริเกษม ศิริลักษณ์. นวัตกรรมสื่อเชิงเนื้อหาสู่การสร้างความรอบรู้ด้านสุขภาพร่วมกับกลุ่มอาสาสมัครสาธารณสุขประจำหมู่บ้าน. มหาวิทยาลัยนเรศวร; 2565. พิษณุโลก, สุโขทัย.