การยกระดับเศรษฐกิจและสังคมในชุมชนธนาคารปูม้าพื้นที่จังหวัดประจวบคีรีขันธ์ตามแนวทางโมเดลเศรษฐกิจใหม่ (BCG Economy)
บทวิเคราะห์งานวิจัย
งานวิจัยนี้ศึกษาการยกระดับเศรษฐกิจและสังคมในชุมชนธนาคารปูม้าจังหวัดประจวบคีรีขันธ์โดยใช้โมเดลเศรษฐกิจใหม่ (Bio-Circular-Green Economy: BCG) เป็นกรอบแนวคิดหลัก งานวิจัยเลือกศึกษา 6 พื้นที่ โดยใช้การวิจัยเชิงปฏิบัติการแบบมีส่วนร่วม (Participatory Action Research: PAR) เก็บข้อมูลด้วยวิธีการหลากหลาย เช่น การสัมภาษณ์เชิงลึก การสนทนากลุ่ม การสังเกต และแบบสอบถาม กลุ่มตัวอย่างประกอบด้วยผู้นำกลุ่ม สมาชิกธนาคารปูม้า ชาวประมง และผู้เกี่ยวข้องในห่วงโซ่อุปทาน
จุดเด่นของงานวิจัยคือการนำ BCG Economy มาประยุกต์ใช้กับการพัฒนาธนาคารปูม้าชุมชน ซึ่งครอบคลุมมิติต่างๆ ได้แก่:
-
Bioeconomy: เน้นการใช้ประโยชน์จากทรัพยากรปูม้าอย่างยั่งยืน งานวิจัยพบว่า ร้อยละ 50 ของครัวเรือนสมาชิกมีรายได้เพิ่มขึ้นจากการส่งเสริมอาชีพที่เกี่ยวข้องกับทรัพยากรปูม้า แสดงให้เห็นถึงประสิทธิภาพของการสร้างมูลค่าเพิ่มจากทรัพยากรธรรมชาติ
-
Circular Economy: เน้นการลดของเสีย งานวิจัยพบว่า การดำเนินงานตามแนวทางนี้ช่วยลดปริมาณไข่ปูม้าที่เหลือทิ้ง โดยมีการนำไข่ปูม้ามาฟักเพื่อปล่อยลูกปูกลับคืนสู่ทะเล สร้างระบบเศรษฐกิจหมุนเวียน ซึ่งสอดคล้องกับหลักการลด-ใช้ซ้ำ-นำกลับมาใช้ใหม่
-
Green Economy: เน้นการพัฒนาอย่างยั่งยืน งานวิจัยชี้ให้เห็นถึงศักยภาพของธนาคารปูม้าในการพัฒนาเป็นแหล่งท่องเที่ยวเชิงวิถีชุมชน ซึ่งจะช่วยสร้างรายได้และอนุรักษ์ทรัพยากรธรรมชาติควบคู่กันไป
นอกจากนี้ งานวิจัยยังวิเคราะห์องค์ประกอบความสำเร็จของธนาคารปูม้าที่ดำเนินงานอย่างยั่งยืน โดยใช้หลัก POSDCORB (Planning, Organizing, Staffing, Directing, Coordinating, Reporting, Budgeting) เป็นกรอบในการวิเคราะห์ ซึ่งแสดงให้เห็นถึงความสำคัญของการวางแผน การจัดการ และการบริหารจัดการที่ดี
อย่างไรก็ตาม งานวิจัยพบว่ามีธนาคารปูม้า 2 แห่งที่หยุดดำเนินการ สาเหตุหลักมาจากผลกระทบของโควิด-19 และปัญหาการจัดการภายในชุมชน นี่เป็นข้อจำกัดของงานวิจัยที่ควรนำไปพิจารณาในการวางแผนการดำเนินงานในอนาคต และควรมีการศึกษาเพิ่มเติมเกี่ยวกับปัจจัยความสำเร็จและความล้มเหลวของธนาคารปูม้าชุมชนอย่างละเอียดมากขึ้น รวมถึงการศึกษาเชิงลึกถึงการปรับตัวให้เข้ากับสถานการณ์ที่เปลี่ยนแปลง เช่น ผลกระทบของการเปลี่ยนแปลงสภาพภูมิอากาศที่มีต่อปูม้า เพื่อให้ได้ข้อสรุปที่ครอบคลุมและนำไปใช้ได้อย่างมีประสิทธิภาพ การศึกษาผลกระทบในระยะยาวของนวัตกรรมที่เกิดขึ้น เช่น ช่องทางการตลาดใหม่ การสร้างแบรนด์ผลิตภัณฑ์ และ platform เส้นทางท่องเที่ยว ก็เป็นส่วนสำคัญที่ควรวิจัยเพิ่มเติมเพื่อประเมินความยั่งยืนอย่างแท้จริง
งานวิจัยนี้เหมาะกับอุตสาหกรรมใด
งานวิจัยนี้เหมาะกับอุตสาหกรรมประมง การท่องเที่ยวเชิงอนุรักษ์ และอุตสาหกรรมแปรรูปอาหารทะเล
เหตุผล:
-
อุตสาหกรรมประมง: งานวิจัยมุ่งเน้นการบริหารจัดการทรัพยากรปูม้าอย่างยั่งยืน การสร้างมูลค่าเพิ่มจากผลิตภัณฑ์ปูม้า และการพัฒนาศักยภาพของชาวประมง ข้อมูลจากงานวิจัยสามารถนำไปใช้ในการพัฒนาแนวทางการจัดการประมงอย่างยั่งยืน การส่งเสริมอาชีพ และการสร้างรายได้ให้กับชุมชนประมง
-
อุตสาหกรรมการท่องเที่ยวเชิงอนุรักษ์: งานวิจัยแสดงให้เห็นถึงศักยภาพของธนาคารปูม้าในการพัฒนาเป็นแหล่งท่องเที่ยวเชิงวิถีชุมชน ข้อมูลจากงานวิจัยสามารถนำไปใช้ในการออกแบบและพัฒนาผลิตภัณฑ์ท่องเที่ยว การสร้างเส้นทางท่องเที่ยว และการสร้างรายได้จากการท่องเที่ยวอย่างยั่งยืน
-
อุตสาหกรรมแปรรูปอาหารทะเล: งานวิจัยเน้นการสร้างมูลค่าเพิ่มจากผลิตภัณฑ์ปูม้า การพัฒนาผลิตภัณฑ์ใหม่ๆ และการสร้างแบรนด์ ข้อมูลจากงานวิจัยสามารถนำไปใช้ในการพัฒนาผลิตภัณฑ์ การสร้างแบรนด์ และการขยายตลาดผลิตภัณฑ์อาหารทะเล
งานวิจัยนี้เหมาะกับอาชีพใด
งานวิจัยนี้เหมาะกับนักวิชาการ นักวิจัยด้านการประมง การจัดการทรัพยากรธรรมชาติ ผู้ประกอบการด้านการท่องเที่ยว เจ้าหน้าที่ภาครัฐที่เกี่ยวข้องกับการพัฒนาชุมชน และผู้ที่สนใจการพัฒนาเศรษฐกิจชุมชนอย่างยั่งยืน
เหตุผล:
-
นักวิชาการและนักวิจัย: งานวิจัยนำเสนอแนวทางการวิจัยเชิงปฏิบัติการแบบมีส่วนร่วม ซึ่งสามารถนำไปประยุกต์ใช้กับการวิจัยอื่นๆ ได้ นอกจากนี้ ข้อมูลและผลการวิจัยสามารถนำไปใช้ในการศึกษาต่อยอดวิจัยในอนาคตได้
-
ผู้ประกอบการด้านการท่องเที่ยว: ข้อมูลเกี่ยวกับการพัฒนาธนาคารปูม้าเป็นแหล่งท่องเที่ยว สามารถนำไปใช้ในการออกแบบผลิตภัณฑ์ท่องเที่ยว การตลาด และการบริหารจัดการธุรกิจท่องเที่ยวได้
-
เจ้าหน้าที่ภาครัฐ: ข้อมูลจากงานวิจัยสามารถนำไปใช้ในการกำหนดนโยบาย การวางแผน และการสนับสนุนการพัฒนาชุมชน โดยเฉพาะอย่างยิ่งในการส่งเสริมการจัดการทรัพยากรปูม้าอย่างยั่งยืน
-
ผู้สนใจการพัฒนาเศรษฐกิจชุมชนอย่างยั่งยืน: งานวิจัยนี้แสดงให้เห็นถึงโมเดลการพัฒนาชุมชนที่ยั่งยืน ซึ่งสามารถนำไปประยุกต์ใช้กับชุมชนอื่นๆ และการพัฒนาเศรษฐกิจชุมชนอย่างยั่งยืนได้
| รหัสโครงการ : | 173409 |
| หัวหน้าโครงการ : | นายวุฒิชัย อ่อนเอี่ยม |
| ปีงบประมาณ : | 2565 |
| หน่วยงาน : | มหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์ |
| สาขาวิจัย : | กลุ่มข้อมูลด้านเกษตรศาสตร์ |
| ประเภทโครงการ : | โครงการเดี่ยว |
| สถานะ : | ปิดโครงการ |
| คำสำคัญ : | |
| วัตถุประสงค์ : | 1. เพื่อหนุนเสริมธนาคารปูม้าชุมชนให้สามารถดำเนินงานได้อย่างต่อเนื่องและยั่งยืน2. เพื่อพัฒนาศักยภาพของชุมชนธนาคารปูม้าในการยกระดับเศรษฐกิจและสังคมตามแนวทาง BCG Economy |
นายวุฒิชัย อ่อนเอี่ยม. (2565). การยกระดับเศรษฐกิจและสังคมในชุมชนธนาคารปูม้าพื้นที่จังหวัดประจวบคีรีขันธ์ตามแนวทางโมเดลเศรษฐกิจใหม่ (BCG Economy). มหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์. ประจวบคีรีขันธ์.
นายวุฒิชัย อ่อนเอี่ยม. 2565. "การยกระดับเศรษฐกิจและสังคมในชุมชนธนาคารปูม้าพื้นที่จังหวัดประจวบคีรีขันธ์ตามแนวทางโมเดลเศรษฐกิจใหม่ (BCG Economy)". มหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์. ประจวบคีรีขันธ์.
นายวุฒิชัย อ่อนเอี่ยม. "การยกระดับเศรษฐกิจและสังคมในชุมชนธนาคารปูม้าพื้นที่จังหวัดประจวบคีรีขันธ์ตามแนวทางโมเดลเศรษฐกิจใหม่ (BCG Economy)". มหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์, 2565. ประจวบคีรีขันธ์.
นายวุฒิชัย อ่อนเอี่ยม. การยกระดับเศรษฐกิจและสังคมในชุมชนธนาคารปูม้าพื้นที่จังหวัดประจวบคีรีขันธ์ตามแนวทางโมเดลเศรษฐกิจใหม่ (BCG Economy). มหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์; 2565. ประจวบคีรีขันธ์.